woensdag 15 november 2017

Ammoniak fataal voor natuur

Boeren stoten in werkelijkheid veel meer ammoniak uit dan blijkt uit de modellen waar de overheid van uitgaat. Om de natuur in Nederland te beschermen, moet daarom het roer om. Dat zeggen verschillende onderzoekers tegen de NOS. Het huidige beleid is gebaseerd op een "mallotig systeem" met grote gevolgen voor het aantal planten- en diersoorten in Nederland.


Satellietbeelden

Uit metingen die het RIVM (Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu) onlangs publiceerde, blijkt dat vorig jaar de concentraties ammoniak in natuurgebieden de hoogste waren sinds het begin van de metingen in 2005. Ook uit satellietbeelden die onderzoekers aan de Vrije Universiteit hebben geanalyseerd, blijkt dat de concentraties ammoniak vorig jaar niet zijn gedaald.

Dat is opvallend, omdat het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit uitgaat van een daling en daarom boerenbedrijven toestaat meer uit te stoten.


Bewijzen

Hoogleraar integrale stikstofstudies Jan Willem Erisman: "Bossen worden aangetast. Plantensoorten nemen af en daarmee ook de insecten en vogels."  Gepensioneerd onderzoeker Han van Dobben, die jarenlang onderzoek deed naar het effect van ammoniak op de natuur, denkt dat doorgaan met het huidige beleid onhoudbaar is.

Boeren

Ammoniak in het milieu is voor ongeveer 90 procent afkomstig van landbouwbedrijven. Ammoniak komt in de lucht doordat mest op het land wordt uitgereden of uit stallen ontsnapt. Boeren moeten allerlei maatregelen nemen om de uitstoot te verminderen. De boeren worden beloond voor de maatregelen die ze gezamenlijk nemen. Dat is sinds 2015 geregeld in een ingewikkeld systeem, het Programma Aanpak Stikstof (PAS).

Illegaal

Omdat de PAS prognoses onterecht een daling laten zien, mogen bedrijven nog altijd groeien. Van de prognoses is tot dusver niet veel terechtgekomen; uit metingen en satellietbeelden blijkt geen daling. Volgens Erisman kon je bij de invoering van het PAS systeem al "op je klompen aanvoelen dat het mis zou gaan", omdat er al tien jaar geen daling is geweest.

Ideale wereld

Erisman: "De prognoses gaan uit van een ideale wereld waarin iedereen zich aan de regels houdt. Maar als boeren illegaal mest gaan vervoeren, of hun wasser niet aanzetten, komt dat niet in de modellen terecht."

Mestfraude

Grootschalige mestfraude wordt niet meegenomen in de modelberekeningen, terwijl de extra uitstoot die de fraude veroorzaakt wel gemeten wordt.


Stop intensivering

Om de natuurgebieden te beschermen, moet het probleem aan de bron worden aangepakt. Van Dobben: "De intensivering van de landbouw moet een halt toe worden geroepen.

Het ontbreekt helaas aan de politieke wil".


Europees Hof

Ook het Europees Hof buigt zich over de vraag of Nederland met de PAS voldoende doet om kwetsbare natuurgebieden te beschermen. Mocht het Europees Hof negatief oordelen, dan kan dat grote gevolgen hebben voor alle economische bedrijvigheid rondom Natura 2000-gebieden.

Bron: NOS.nl; 14 november 2017