zaterdag 28 oktober 2017

Grote actie om biodiversiteit te redden

In Trouw op 26 oktober 2017 een artikel over een baanbrekende actie om de natuur in Nederland te redden. Wetenschappers en natuurorganisaties gaan met boeren en andere partijen uit de agrarische sector praten over de toekomst van de landbouw in Nederland.  Ook banken, grote voedingsbedrijven en zuivelgiganten worden uitgenodigd voor het gesprek, dat volgende maand plaats heeft. Politici worden in eerste aanleg niet uitgenodigd. 


Aanleiding

Directe aanleiding is de Duits-Nederlandse studie, waaruit blijkt dat sinds 1989 driekwart van de vliegende insecten is verdwenen. Begin jaren negentig kwamen er nieuwe, zeer giftige bestrijdingsmiddelen op de markt, de neonicotinoïden. Deze middelen werken als een zenuwgif, ook op insecten en weidevogels waarvoor ze niet bedoeld zijn. Volgens ecologen staat vast dat deze middelen op grote schaal schade aanrichten in de natuur.

Landbouw en politiek

De Groninger ecoloog Han Olff zegt dat de landbouwsector aan de vooravond staat van een ingrijpende transitie en dat er veel signalen zijn dat boeren willen verduurzamen. De hoogleraar vindt ook dat de transitie in de landbouw niet mag worden overgelaten aan de politiek alleen. De Tweede Kamer besloot deze week, na publicatie van de studie over de grote sterfte onder vliegende insecten, dat er een hoorzitting zal komen over de milieucrisis in de landbouw.

Boeren

Louise Vet, directeur van het Nederlandse instituut voor ecologie NIOO in Wageningen, vindt de insectenstudie alarmerend. “We hebben de boeren nodig, willen we biodiversiteit herstellen. En de boeren hebben ons nodig willen ze de landbouw verduurzamen. Het is nu het juiste moment. We hebben een nieuwe regering. We zitten in een cruciale fase, we hebben ongelooflijke problemen met ons grondgebruik, er moet echt iets gebeuren.”

Landbouw op de schop

Volgens Olff moet de landbouw in Nederland volledig op de schop. “We moeten ons afvragen of onze bulkproductie in de zuivel- en vleessector, bestemd voor de export, nog langer houdbaar is. We zullen op dit vlak te maken krijgen met andere landen die mogelijk concurrerender kunnen produceren. Er gaat veel veranderen.”

Kritisch

Olff: “Consumenten worden steeds kritischer over schade aan milieu en natuur en over het dierenwelzijn in de veeteelt. We hebben nu een uitgelezen kans het probleem op te lossen met positieve uitkomsten voor natuur én landbouw.” “Langzaamaan wordt duidelijk dat er heel veel boeren zijn die naar een duurzamere landbouw willen.”

Hoopvol

Er zijn genoeg hoopvolle ontwikkelingen, zegt Olff. De natuur-inclusieve landbouw, waarbij gewassen worden geteeld binnen de grenzen van natuur, milieu en leefomgeving, wint terrein. Agrarische collectieven met meer aandacht voor natuur- en landschapsbeheer komen op. “Maar het blijft ingewikkeld dat ruim de helft van ons grondgebied wordt gebruikt voor de landbouw voor producten die in hoofdzaak voor de export zijn.”

Neonicotinoïden

Afgelopen september publiceerde een werkgroep in Canada een analyse van meer dan vijfhonderd studies die sinds 2014 waren verschenen over de effecten van bestrijdingsmiddelen.

De conclusie was ongewijzigd: neonicotinoïden vormen wereldwijd een ernstige bedreiging van ecosystemen, ze zijn zeer giftig, zelfs in extreem lage doseringen. 


Meer weten?

Als u meer wilt weten over het artikel in Trouw en de actie om de biodiversiteit te redden kunt u hier klikken.