donderdag 20 februari 2014

De 10 geboden van goed eten

In de Volkskrant van dinsdag 11 februari 2014 stond een uitgebreid artikel, geschreven door Mac van Dinther, over goed eten. Na de eerste aflevering volgen er meer in de komende weken. Verstandig eten is moeilijker dan je denkt.


Doolhof

Nederlanders willen steeds beter eten; duurzamer, minder dieronvriendelijk en vooral gezonder. Het moet ook nog lekker zijn. Maar hoe doe je dat? De consument moet zich een weg banen door een doolhof die gekenmerkt wordt door meningen, borrelpraat, elkaar tegensprekende onderzoeken, hele en halve waarheden. Universiteiten sturen deskundigen op ons af., De voedingsindustrie, de boeren, de milieubeweging, de supermarkten, de klimaatactivisten, ze hebben allemaal een mening en proberen die aan ons op te dringen. Eigenlijk weten we zelf heel goed wat verstandig is in deze tijd waarin we van ons voedsel dreigen te vervreemden.

De 10 geboden

1.    Eet lokaal.
2.    Eet biologisch, of in ieder geval producten waarvoor zo weinig mogelijk     bestrijdingsmiddelen zijn gebruikt.
3.    Eet minder en uitsluitend diervriendelijk geproduceerd vlees.
4.    Eet producten waar geen E-nummers of andere vreemde stoffen aan zijn toegevoegd.
5.    Betaal meer.
6.    Kook zelf.
7.    Eet aan tafel, samen met anderen.
8.    Probeer een deel van het eten zelf te verbouwen, hoe klein dat deel ook is. Misschien samen met anderen.
9.    Verspil geen eten.
10.    Eet lekker.

Het eerste gebod: eet lokaal

Voor een supermarkt is het een hele klus om producten van lokale producenten in de schappen te leggen. De logistiek is nu al een nachtmerrie. Daarom werken supers met centrale magazijnen. Alle producten worden eerst naar zo’n magazijn gebracht en daar opgeslagen. Daar is al een en ander aan voorafgegaan. Boontjes komen per vliegtuig uit Egypte, druiven uit Zuid Afrika, wijn uit Chili, Australië en andere verre landen, bananen worden groen in Costa Rica in een schip geladen en ga zo maar door. De logistiek leidt tot een gigantische belasting van het klimaat en wij moeten hopen dat ons eten niet al te lang onderweg is.

Mondialisering

Door de mondialisering van de wereldhandel reist ons voedsel steeds vaker en verder. Volgens de Landbouworganisatie van de Verenigde Naties zijn de exporten van groente en fruit sinds het jaar 2000 verdubbeld. Maak eens een salade met boontjes uit Kenia (6600 km), avocado uit Zuid-Afrika (9600 km), sla uit Zuid-Italië (1400 km) en tomaten uit Spanje (1800 km) en het eten op je bord heeft bij elkaar 19400 kilometer gereisd. Ons eten reist veel meer dan wijzelf.

Nieuwe supermarkten

Je ziet ze in elke stad van enige omvang. Marqt verkoopt bij voorkeur producten uit de buurt. EkoPlaza heeft producten die, als het kan, van regionale afkomst zijn. Je betaalt wel wat meer, maar voor steeds meer mensen is dat geen belemmering. Brabant ijlt een beetje achter, maar de nieuwe supers komen hier ook zeker.

Een volgende stap

Als je alle milieukosten van een product, inclusief de productie, de verwerking, de verpakking en het transport meeweegt, zou je de wereld het best kunnen verdelen in ideale productiegebieden. Dan zou je soja uit Brazilië halen, graan uit de Verenigde Sten en Rusland en tomaten uit Spanje. De productiegebieden zou je dan verbinden met efficiënt vervoer en opslag. Maar willen we dat? We willen ook herkenbaar en gevarieerd eten. De wereldhandel is anoniem en grootschalige voedselsystemen leiden tot uniformiteit. Als alle varkens hetzelfde wegen, passen ze op dezelfde slachtlijn.

Bron: De Volkskrant; 11 februari 2014