zaterdag 18 november 2017

Rabobank en wereldhonger

Er is veel opwinding over het ‘idealistische’ reclamespotje van de Rabobank over het wereldvoedselprobleem en de rol van de bank. De Reclame Code Commissie (RCC) heeft de bank op de vingers getikt.


Rabobank moet 'valse belofte' schrappen uit spotje

In een reclamespot dromen over het oplossen van wereldhonger kan nog wel. Maar beloven dat die oplossing er komt, daarin gaat Rabobank te ver, oordeelt de Reclame Code Commissie (RCC).

Oordeel RCC

De commissie velde het oordeel na een klacht over de commercial Growing a Better World Together. Denk aan kleurrijke shots en een idealistische voice-over, die afsluit met een vergezicht: "Stel je eens voor dat we samen het wereldvoedselprobleem oplossen, en dat je ons aan deze belofte mag houden".

Niet aannemelijk

"Dat de aanpak tot een oplossing van het wereldvoedselprobleem zal leiden, is door de bank niet aannemelijk gemaakt", aldus de RCC. Het oordeel is nog niet gepubliceerd, maar wel gedeeld met de bank.


Schrappen

Een woordvoerder van de bank zegt dat de betwiste zin wordt afgekapt na 'oplossen'; daarmee verdwijnt de belofte. De radiospot mag van de RCC blijven zoals die is.


Misleidend

De klacht werd ingediend door Mat Matheij uit Maastricht. Hij vindt de spot misleidend: "Als je hem ziet, denk je aanvankelijk aan een charitatief reclamespotje van een vluchtelingenorganisatie. Aan het eind blijkt het echter om een bank te gaan", zei hij tegen De Limburger.

Bron: NOS.nl; 16 november 2017

vrijdag 17 november 2017

Omslag in debat veehouderij

Maria Berkers is stellig. ,,Dit is het begin van het einde van de bio-industrie zoals we die kennen.” De voorzitter van Stop de Stank, de actiegroep die ageert tegen de uitwassen van de intensieve veehouderij, is niet verbaasd door de publicaties over mestfraude in de Peel. 


Omslagpunt

Berkers staat niet alleen in haar overtuiging dat er iets wezenlijks is veranderd in het debat over de intensieve veehouderij. Ook Jan van Hoof, voorzitter van stichting Mens, Dier en Peel, denkt dat sprake is van een omslagpunt. ,,De tijd dat de oplossing gezocht werd in technische maatregelen is wel voorbij. Het moet fundamenteel anders.

De enige oplossing ligt in een drastische inperking van het aantal dieren.”


Tachtig miljard kilo mest

Op dit moment telt Nederland vier miljoen runderen, 12 miljoen varkens en ruim honderd miljoen kippen. Samen goed voor tachtig miljard kilo mest per jaar. Nederland mag van Europa al extra veel mest uitrijden. Berkers denkt dat de mestfraude die uitzonderingspositie in gevaar brengt. ,,Dan moet nog meer mest worden verwerkt en lopen de kosten alleen maar op. De situatie is gewoon onhoudbaar. Dat wordt steeds duidelijker.”

Plan

Boerenorganisaties, transporteurs en andere betrokkenen krijgen tot half december de tijd om met een plan te komen om de fraude aan te pakken. Ze hadden maandagavond een ‘stevig gesprek’ met minister Carola Schouten van Landbouw. ,,Als kersvers minister heeft ze zeer adequaat gehandeld”, zegt Selçuk Akinci, directeur van de Brabantse Milieu Federatie (BMF). ”Ze heeft een forse eis neergelegd bij de sector; ‘kom snel met een goed plan, en anders…’”

Mestmaffia

Ook voor BMF is er maar één manier om mestfraude echt te bestrijden: minder dieren, minder mest. 

Akinci: ,,Of de huidige ophef een trendbreuk is? Ik deel die hoop, maar prijs de dag niet voor het avond is. Er is een hoop consternatie nu, voor het eerst wordt duidelijk hoe gestructureerd en georganiseerd de mestmaffia opereert. Maar ik wil nog wel zien welke plannen en maatregelen er daadwerkelijk komen."

Landbouw lobby

Jan van Hoof snapt die terughoudendheid. ,,Een meerderheid van de tweede kamer en opeenvolgende ministers moeten ook eens in de spiegel kijken. Nu roepen dat je geschokt bent, terwijl al jaren bekend is dat er grootschalig gerommeld wordt met mest.

De lobby achter de landbouwsector is zó machtig, dat je de dingen niet zomaar verandert. 

Maar wat nu gebeurt, lijkt me niet zomaar uit te gummen.”

Bron: Eindhovens Dagblad; 15 november 2017

Politieke partijen

Een belangrijke vraag is wat het standpunt wordt van gemeentelijke politieke partijen in zuidoost Brabant en noord Limburg. Dat zal blijken als de partijen naar buiten komen met hun verkiezingsprogramma’s en prioriteiten. Slechts enkele politieke partijen hebben zich tot nu toe uitgesproken voor minder dieren. Partijen als CDA en VVD zeggen nog steeds blind te geloven in ‘technologische innovatie’.

De vraag is hoeveel kiezers dat ook blijven geloven.

donderdag 16 november 2017

Mest en ziekte

De ophoping van enorme hoeveelheden mest in Brabant en Limburg bezorgt omwonenden longklachten. Huisartsen die ervoor waarschuwen, hebben het niet makkelijk, vertelt de Brabantse huisarts Jan Hoevenaars uit Elsendorp. Hij was een van de eersten die herkenden dat de Nederlandse veehouderij ziektes veroorzaakt.


Mensen worden ziek

De misstand gaat niet alleen om geld, ook niet alleen om de bodem die verzuurt. Er worden ook mensen ziek van. De ammoniakdampen uit de mest vormen kleine stofdeeltjes in de lucht. Samen met het fijne stof dat wegwaait uit de stallen, veroorzaakt het allerlei longklachten. In het Brabantse en Limburgse gebied vol vee hoesten mensen meer, ze hebben meer longontstekingen en minder sterke longen dan mensen elders.

Hoevenaars

38 jaar hield hij praktijk tussen veeboeren. “Stallen met varkens, dicht op elkaar. Stallen met kippen, stallen met koeien, en in onze gemeente ook nog heel veel nertsen”, vat Hoevenaars samen. Sinds zes jaar is hij met pensioen, maar hij is nog altijd bijna dagelijks met het onderwerp bezig. “Ik zag veel meer mensen die hoestten of luchtweginfecties hadden, en dat kon ik niet verklaren. In 2000 ben ik met registreren begonnen, toen zag ik de verschillen. Ik ben met mijn gegevens naar de GGD gegaan. Uiteindelijk konden we het verband leggen.”

Bestuurders

“Er is hier in 2008 een ‘geurbelevingsonderzoek’ gedaan. Heel veel mensen ervoeren overlast. Van mestlucht, vieze lucht.

Boeren en lokale bestuurders zeiden dat dat niets met de longklachten te maken had, dat het ‘allemaal beleving’ was. 

Maar die vieze lucht die je ruikt, schaadt ook je longen. Het mestprobleem is gigantisch hier.”

Intimidatie

“Openheid over problemen met gezondheid wordt je niet in dank afgenomen. Je schept een kloof tussen boeren en burgers. Je bent… aangeschoten wild, al is dat misschien wat sterk uitgedrukt. Maar je krijgt een heleboel over je heen. Dat ervaar ik nog steeds. Een auto die flink bekrast wordt. Bedreigende telefoontjes over mijn kinderen en kleinkinderen.” Vorig jaar werd Hoevenaars ook geïntimideerd door een CDA-raadslid, tijdens een informatie-avond in het gemeentehuis van Bergeijk.

Niet alleen longen

“Het zijn niet alleen longproblemen. Tien jaar geleden werd bekend dat hier veel MRSA voorkomt, een antibiotica-resistente bacterie. En een collega van mij, die in een dorp vlakbij de Belgische grens werkt, maakt zich zorgen over een toename van de leverziekte hepatitis E (die kan veroorzaakt worden door een varkensvirus, red.). Maar huisartsen vinden het moeilijk om zich uit te spreken. Sommigen zien hun patiënten weglopen.”

Ook de rest van Nederland

“Inmiddels weten we dat er twee oorzaken zijn van longziekten : ‘primair fijn stof’ dat direct uit de stallen komt. En ‘secundair fijn stof’. Dat ontstaat uit ammoniak, door chemische reacties in de lucht. Dat secundaire fijnstof verspreidt zich over een veel groter gebied.

Uiteindelijk zal ook de rest van Nederland problemen krijgen door de intensieve veehouderij in het zuidoosten van Brabant.”


Bron: NRC; 11 november 2017

woensdag 15 november 2017

Ammoniak fataal voor natuur

Boeren stoten in werkelijkheid veel meer ammoniak uit dan blijkt uit de modellen waar de overheid van uitgaat. Om de natuur in Nederland te beschermen, moet daarom het roer om. Dat zeggen verschillende onderzoekers tegen de NOS. Het huidige beleid is gebaseerd op een "mallotig systeem" met grote gevolgen voor het aantal planten- en diersoorten in Nederland.


Satellietbeelden

Uit metingen die het RIVM (Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu) onlangs publiceerde, blijkt dat vorig jaar de concentraties ammoniak in natuurgebieden de hoogste waren sinds het begin van de metingen in 2005. Ook uit satellietbeelden die onderzoekers aan de Vrije Universiteit hebben geanalyseerd, blijkt dat de concentraties ammoniak vorig jaar niet zijn gedaald.

Dat is opvallend, omdat het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit uitgaat van een daling en daarom boerenbedrijven toestaat meer uit te stoten.


Bewijzen

Hoogleraar integrale stikstofstudies Jan Willem Erisman: "Bossen worden aangetast. Plantensoorten nemen af en daarmee ook de insecten en vogels."  Gepensioneerd onderzoeker Han van Dobben, die jarenlang onderzoek deed naar het effect van ammoniak op de natuur, denkt dat doorgaan met het huidige beleid onhoudbaar is.

Boeren

Ammoniak in het milieu is voor ongeveer 90 procent afkomstig van landbouwbedrijven. Ammoniak komt in de lucht doordat mest op het land wordt uitgereden of uit stallen ontsnapt. Boeren moeten allerlei maatregelen nemen om de uitstoot te verminderen. De boeren worden beloond voor de maatregelen die ze gezamenlijk nemen. Dat is sinds 2015 geregeld in een ingewikkeld systeem, het Programma Aanpak Stikstof (PAS).

Illegaal

Omdat de PAS prognoses onterecht een daling laten zien, mogen bedrijven nog altijd groeien. Van de prognoses is tot dusver niet veel terechtgekomen; uit metingen en satellietbeelden blijkt geen daling. Volgens Erisman kon je bij de invoering van het PAS systeem al "op je klompen aanvoelen dat het mis zou gaan", omdat er al tien jaar geen daling is geweest.

Ideale wereld

Erisman: "De prognoses gaan uit van een ideale wereld waarin iedereen zich aan de regels houdt. Maar als boeren illegaal mest gaan vervoeren, of hun wasser niet aanzetten, komt dat niet in de modellen terecht."

Mestfraude

Grootschalige mestfraude wordt niet meegenomen in de modelberekeningen, terwijl de extra uitstoot die de fraude veroorzaakt wel gemeten wordt.


Stop intensivering

Om de natuurgebieden te beschermen, moet het probleem aan de bron worden aangepakt. Van Dobben: "De intensivering van de landbouw moet een halt toe worden geroepen.

Het ontbreekt helaas aan de politieke wil".


Europees Hof

Ook het Europees Hof buigt zich over de vraag of Nederland met de PAS voldoende doet om kwetsbare natuurgebieden te beschermen. Mocht het Europees Hof negatief oordelen, dan kan dat grote gevolgen hebben voor alle economische bedrijvigheid rondom Natura 2000-gebieden.

Bron: NOS.nl; 14 november 2017

dinsdag 14 november 2017

Minister Schouten moet hard ingrijpen

Natuurmonumenten reageert met grote ontsteltenis op de uitkomsten van onderzoek door NRC Handelsblad over omvangrijke mestfraude in de agrarische sector. Bijna twee op de drie mestbedrijven in Oost-Brabant en Noord-Limburg is beboet, verdacht of veroordeeld wegens fraude. Maandag moet de sector opheldering geven op het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit.


Grootste natuurprobleem

Natuurmonumenten roept minister Schouten op om geen genoegen te nemen met intenties tot verbetering, maar hard in te grijpen. “Het Nederlandse mestoverschot en de mest die illegaal verdwijnt in onze leefomgeving, is het grootste natuurprobleem in ons land”, zegt Teo Wams, directeur natuurbeheer bij Natuurmonumenten.


Verwoestend effect op natuur

Dat veehouders in het zuidoosten van Nederland frauderen met hun mestboekhouding is al langer bekend. 

Het onderzoek van NRC Handelsblad toont nu aan dat het probleem veel groter is dan ooit vermoed werd. Dat het op zo’n grote schaal blijkt te gebeuren is ronduit stuitend. Een overschot aan mest zorgt voor vervuiling van bodem en (drink)water, en heeft een verwoestend effect op de natuur.

Gezondheid

Daarnaast bestaan er grote zorgen over de effecten van te veel meststoffen op luchtkwaliteit en daarmee voor de volksgezondheid. “Om de kwaliteit van ons water, onze bodem en onze lucht gezond te houden, wordt door de overheid jaarlijks honderden miljoenen euro’s geïnvesteerd. Maar dat is dweilen met de kraan open als boeren hun mestoverschot alsnog illegaal op het land uitrijden”, aldus Wams.


Ingrijpen pijnlijk maar onvermijdelijk

Veel Nederlandse boeren produceren meer mest dan ze mogen uitrijden. Door de fraude voorkomen ze hoge kosten om het overschot af te voeren. Wams: “We kunnen onze ogen er niet langer voor sluiten dat de kern van het probleem erop neerkomt dat de Nederlandse veestapel gewoon te groot is. Met zo’n 4 miljoen koeien, meer dan 12 miljoen varkens en meer dan 100 miljoen kippen staat de omvang van de veehouderij in Nederland niet meer in verhouding tot de schaal van ons land en ons landschap”.

Geen oplossing

Technische oplossingen om het mestoverschot te verwerken blijken al decennialang geen soelaas te bieden. 

Wams: “De oplossing is dan ook pijnlijk maar onvermijdelijk, de Nederlandse veestapel moet krimpen. De hoeveelheid mest die geproduceerd wordt, moet in evenwicht komen met de hoeveelheid die we kwijt kunnen op het land.”

Structurele oplossing nodig

Minister Schouten moet volgens Natuurmonumenten dus niet alleen de mestfraudeurs keihard aanpakken, maar ook het onderliggende probleem van de sector structureel oplossen: terug naar een veestapel die in balans is met ons land.


Regeerakkoord

Wams: “Het nieuwe regeerakkoord biedt daarvoor kansen. Het kabinet maakt 200 miljoen euro vrij voor een warme sanering van de varkenshouderij.

Het is cruciaal dat boeren die worden uitgekocht vervolgens niet een nieuwe varkenshouderij kunnen beginnen, maar dat dit geld gebruikt wordt om dierenrechten echt uit de markt te halen.”


Bron: Natuurmonumenten.nl; 13 november 2017